Jak szybko wytrzeźwieć? Co działa, a co nie

Jak szybko spada alkohol

Szybkiego sposobu na wytrzeźwienie nie ma. Alkohol spala głównie wątroba, w prostych wzorach około 0,15 promila na godzinę, a nasz model przyjmuje od 0,13 do 0,19, zależnie od płci i posiłku. Domowymi metodami tego tempa nie zmienisz. Kawa czy prysznic mogą poprawić samopoczucie, ale liczba promili zostaje ta sama.

Praktyczne pytanie brzmi więc: ile to jeszcze potrwa? Po czterech dużych piwach od 20:00 alkohol znika zwykle około 6:20, a jazdy nie planuj przed 10:30. Własny wieczór policzysz w kalkulatorze promili.

Ile to jeszcze potrwa u Ciebie

Ustaw, ile było dużych piw i kiedy padł pierwszy łyk. Tyle wystarczy, by policzyć szacunek.

Duże piwa0,5 l, 5%

Pierwszy łyk

20:00

Zwykle znika około: 6:20następnego dnia
Nie planuj jazdy przed: 10:30następnego dnia

Szacunek dla osoby 35 lat po lekkim posiłku, jedno piwo na pół godziny. Inne napoje i własną wagę wpiszesz w kalkulatorze promili.

Co skraca noc

Wszyscy zaczynają o 20:00. Pasek rośnie, dopóki w organizmie jest alkohol. Godzinę końca wyraźnie zmienia tylko to, ile wypito.

20:00

2 piwa2:20
3 piwa4:20
4 piwa po obfitym posiłku6:10
4 piwa6:20
4 piwa i energetyk6:20
4 piwa, kobieta 60 kg8:45

Dwa piwa zamiast czterech to około 4 godziny krócej. Energetyk nie zmienił nic, a obfity posiłek bardzo niewiele.

Godzina, o której alkohol zwykle znika. Mężczyzna 80 kg, 35 lat, po lekkim posiłku, chyba że napisano inaczej. U części osób trwa to dłużej. Energetyk ma ten sam czas, bo w badaniu nie zmienił stężenia alkoholu w wydechu.

Co zmienia samopoczucie, a co promile

Większość sposobów pomaga się lepiej poczuć. To nie to samo, co mniej alkoholu we krwi.

Wpływ popularnych sposobów na samopoczucie i na promile
Sposób	Samopoczucie	Promile
Kawa, energetyk	Mniej senności	Bez zmian
Zimny prysznic	Chwila pobudzenia	Brak dowodów zmiany
Woda	Mniej pragnienia	Brak dowodów zmiany
Śniadanie	Spokojniejszy żołądek	Brak dowodów zmiany
Sen	Wypoczynek	Ubywa w zwykłym tempie
Długi wysiłek	Różnie	Badania niejednoznaczne

O prysznicu, wodzie i śniadaniu nie znaleźliśmy badań, które pokazywałyby szybsze spalanie. Szczegóły i źródła są niżej.

Sposób po sposobie

Czy kawa pomaga wytrzeźwieć?

Nie na promile. Kofeina zmniejsza senność, więc czujesz się przytomniej. W badaniu z napojem energetycznym stężenie alkoholu w wydechu się nie zmieniło, a badani czuli się sprawniej, choć testy koordynacji i reakcji tego nie potwierdziły. To gorsza sytuacja niż senność: czujesz się dobrze, a poziom jest ten sam.

Zimny prysznic

Daje zimno i chwilę pobudzenia. Nie znaleźliśmy badania, które pokazywałoby szybsze spalanie. Przy podejrzeniu zatrucia alkoholem NHS odradza zimny prysznic, bo taka osoba może się wychłodzić, upaść albo stracić przytomność w wodzie. Trzeba ją obserwować, a przy niepokojących objawach dzwonić pod 112.

Woda

Warto ją pić na pragnienie i suchość w ustach, choć w ankietach poprawa rano była niewielka. Alkoholu nie wypłukuje: z moczem wychodzi go tylko około 0,3%. Co przynosi ulgę następnego dnia, opisujemy w tekście co na kaca.

Sen

Mija czas, więc alkohol ubywa, ale nie szybciej niż na jawie. W małym badaniu na 6 osobach tempo spalania we śnie i bez snu nie różniło się istotnie. Po przebudzeniu ubywa dalej w tym samym tempie.

Śniadanie

Jedzenie przed piciem obniża szczyt. Jedzenie rano nie cofa tego, co już jest we krwi. Może pomóc na żołądek i to wszystko.

Pot, sauna i bieganie

Z potem wychodzi około 0,1% alkoholu, więc wypocić się tego nie da. Z samym wysiłkiem sprawa jest mniej jasna. W badaniu z 1982 roku 90 minut umiarkowanego wysiłku wyraźnie przyspieszyło spalanie, ale nie wszystkie prace to potwierdzają i nikt nie policzy z tego godziny wyjazdu.

Węgiel aktywowany i tabletki

Węgiel to popularna rada, ale w badaniach na ludziach nie zmniejszał istotnie alkoholu we krwi. Jeśli suplement obiecuje szybsze trzeźwienie, zapytaj o badanie na ludziach z pomiarem stężenia. Samo „poprawia samopoczucie rano” nie jest odpowiedzią na to pytanie.

Jak szybciej wytrzeźwieć: czy coś w ogóle działa?

Są dwie rzeczy, które w badaniach przyspieszały spalanie, ale żadnej nie zrobisz rano w kuchni.

Duże dawki fruktozy. W małych badaniach około 1 gram na kilogram masy ciała, czyli u osoby 80 kg mniej więcej 80 gramów, przyspieszał znikanie alkoholu. Wyniki różniły się między osobami, w jednej z prac pojawiły się niekorzystne zmiany glukozy i trójglicerydów, a żadna nie daje wzoru na godzinę wyjazdu. Łyżeczka miodu to nie ta dawka.

Dializa. W opisach ciężkich zatruć potrafiła wyraźnie przyspieszyć usuwanie alkoholu. To zabieg w szpitalu dla osób w ciężkim stanie, a nie sposób na poranek.

Reszta to czas. Ile alkohol utrzymuje się we krwi przy Twojej wadze, pokazuje tabela czasu trzeźwienia.

Jak szybko wytrzeźwieć rano

Jeśli czytasz to rano, liczy się to, kiedy zaczął się wieczór, bo sam poranek niczego już nie przyspieszy. U mężczyzny 80 kg po trzech dużych piwach od 20:00 alkohol znika zwykle około 4:20, a jazdy nie planuj przed 8:00. Godziny dla innych wieczorów są na stronie kiedy można jechać po alkoholu, a plan na kolejny raz sprawdzisz w planerze ile mogę wypić.

Jeśli wyjazd wypada wcześniej, zostaje ktoś, kto nie pił, pociąg, taksówka albo telefon, że będziesz później. Spóźnienie kosztuje mniej niż wyrok. Kary za jazdę po alkoholu.

Sprawny domowy alkomat powie więcej niż samopoczucie, ale nie zdejmuje odpowiedzialności. Tuż po łyku reaguje też na alkohol z ust, a tani tester potrafi się mylić. Więcej w tekście o alkomacie z atestem.

Zatrucie alkoholowe: objawy, przy których dzwonisz pod 112

Nie każdemu trzeba pomagać wytrzeźwieć, niektórym trzeba wezwać pomoc. Dzwoń pod 112, gdy podejrzewasz zatrucie alkoholem. Objawy to:

splątanie albo otępienie,
trudność z utrzymaniem przytomności, brak możliwości dobudzenia,
wymioty,
drgawki,
wolny lub nieregularny oddech: mniej niż 8 oddechów na minutę albo przerwy 10 sekund i dłuższe,
wolne tętno, wilgotna i lepka skóra,
osłabione odruchy, na przykład brak odruchu krztuszenia,
bardzo niska temperatura ciała, sina albo blada skóra.

Nie czekaj, aż pojawi się wszystko naraz. Nie zostawiaj tej osoby samej, żeby to odespała, bo może zadławić się wymiocinami. Jeśli leży, ułóż ją na boku. Kawa, zimny prysznic i chodzenie w kółko tu nie pomagają i mogą pogorszyć sprawę.

Źródła

Holford 1987
Ferreira 2006
Madsen i Rossi 1980
praca o wysiłku, 1982
praca o węglu aktywowanym, 1986
praca o fruktozie, 2009
opis dializy, PubMed 33319202
NIAAA
NHS o zatruciu alkoholem

Tempo spalania i pozostałe prace opisujemy w metodologii. Liczby na tej stronie policzył ten sam silnik co kalkulator. Mężczyzna 80 kg: zwykle 10,3 h, nie planuj przez 14,5 h, najwyżej 0,80 promila po czterech piwach.